بن ابو موسى اشعرى بودند ، و از فرغانهء خراسان در جمله اسراى قتيبه بن مسلم آورده شدند . خلف احمر در شعر عربى چنان قوى شد ، كه بر طبق اشعار قدماى عرب شعر مىسرود . و آن را بنام ايشان نشر ميكرد ، و كتاب العرب ازوست . « 1 » خلف در جعل شعر بنام قدماى جاهلى آنقدر ماهر بود ، كه نقادان دانا نيز آن را نمىشناختند . و حتى گويند كه لامية العرب منسوب به شنفرى سرودهء اوست . و وى استاد اصمعى و اهل بصره است ، كه ازو بسا اشعار جاهلى را نقل نموده‌اند . « 2 » اخفش گفته بود : كه من كسى را از خلف و اصمعى داناتر به شعر نمىشناسم . و او را ديوان شعر و كتاب جبال العرب است كه در حدود 180 ه 796 م از جهان رفت . « 3 » اسحاق سغدى ابو يعقوب اسحاق بن حسان بن قوهى خريمى از شعراى بزرگ عربى و از نسل عجم و مردم سغد بود ، كه مانند شعوبيان به نژاد سغدى خود باليدى و عجم را بر عرب ترجيح دادى ، چنانچه درين بيت گفته : انى امروء من سراة الصغد البسنى * عرق الاعاجم جلدا طيب الخبر يعنى : « من مردى از سروران سغدم ، كه نژاد عجمى پوست نيكوئى را به من پوشانيده است . » اسحاق در عصر هارون و مامون شهرت يافت و ايشانرا مدح كرد ، و به كاتب برمكيان محمد بن منصور پيوست « 4 » ، و آل منصور را مدح كرد ، و بعد از مرگ منصور برايش مرثيه‌ها گفت . چون به او گفتند كه مدايح تو از مراثى آل منصور خوبتر است ، جواب داد : بلى در انوقت با اميد شعر ميگفتم ، ولى اكنون براى وفاست ، و بين اين دو بون بعيد باشد . « 5 »

--> ( 1 ) - الفهرست 74 ( 2 ) - بروكلمان 2 / 19 ( 3 ) - معجم الادباء 11 / 66 ( 4 ) - بروكلمان 2 / 19 بحوالت الشعر و الشعراء 542 ببعد ، و ابن عساكر 2 / 434 ببعد و نويرى 5 / 179 ( 5 ) - عصر المامون 3 / 286